Aardgas: de betekenis van verkiezingsbeloften


Foto: NPO - Eén Vandaag
‘Den Haag wordt overspoeld door Groningers’, meldde de radiopresentator die mij vanmorgen interviewde. Dat valt wel mee. Want we passen samen in één bus. Maar we zijn wel de vertegenwoordigers van meer dan twintig Groningse en landelijke organisaties. Bewoners, ondernemers, de milieubeweging, de kerken, gemeenten en de provincie. Wij komen naar Den Haag omdat we verkiezingsbeloftes serieus nemen.

Vandaag doen wij een verzoek aan de Tweede Kamer om een aantal dingen te regelen die logisch en rechtvaardig zijn en passen bij de tijd. We vragen om de aardgaswinning terug te brengen naar een veilig niveau, om de afhandeling van de schade beter te regelen schadeafhandeling veel beter te regelen en om toekomstige aardgasbaten te investeren in de kansen die Groningen biedt voor de omschakeling op duurzame energie.

Beloften

Precies een week geleden stonden acht lijsttrekkers in de Statenzaal in Groningen. Ze waren het opvallend vaak met elkaar eens over de toekomst van de aardgaswinning en deden daar duidelijke uitspraken over. De interviewer veronderstelde dat ik wel wist wat er met verkiezingsbeloften gebeurt. Maar aan dat cynisme doen wij niet mee. Wij stappen in de bus omdat we willen geloven dat uitspraken in verkiezingstijd betekenis hebben. Vandaag is waarschijnlijk de laatste keer voor de verkiezingen dat de Tweede Kamer debatteert over aardgaswinning in Groningen. Een goed moment om er op aan te dringen dat kamerleden aan Groningen duidelijkheid bieden.

De lijsttrekkers waren het er over eens dat snel duidelijkheid moet komen voor Groningers die nu de dupe zijn van de winning van aardgas. Met beschadigde huizen en zorgen voor de toekomst. Iedereen vond dat veiligheid en voorkomen van schade belangrijker is dan de opbrengst van aardgaswinning. We moesten minder aardgas gaan winnen. Er is nu een vergunning verleend voor 24 miljard kuub per jaar. De meesten vonden de helft daarvan beter. Anderen zeiden ‘terug naar nul’. Iedereen vond dat schadeafhandeling en de versterking van huizen beter moet. Minder bureaucratisch. De NAM moet niet degene zijn die de schade toebrengt en ook beslist hoe hoog de vergoeding moet zijn. En ze vonden dat Nederland snel moet investeren in de omschakeling naar duurzame energie en daarbij gebruik moet maken van de kansen die Groningen te bieden heeft.

Politieke wil

Groningers maken duidelijk dat ze het wachten moe zijn. Veel andere Nederlanders zijn dat met hen eens. De petitie ‘Laat Groningen niet zakken’ van Freek de Jonge heeft in korte tijd tienduizenden handtekeningen. Vanmiddag dienen waarschijnlijk alle partijen een motie in, die ongeveer gebaseerd lijkt te zijn op die petitie. Dat is op zich goed nieuws. Maar om alle partijen er achter te krijgen, ontbreken er punten en dringt de motie zorgelijk vaak aan op evaluatie en onderzoek. Onderzoek dat vaak al gedaan is. Dat is zonde. Want Groningers verdienen veiligheid, verdienen snelle en royale afhandeling van schade en verdienen perspectief. Wij zijn dol op onderzoek en evaluatie. Maar hierover weten we echt genoeg. Wat nodig is, is politieke wil. Die was er een week geleden nog. Daarom herinneren wij vandaag de lijsttrekkers aan hun eigen uitspraken, gedaan in Groningen, precies een week geleden.